Khu kinh tế Ninh Cơ đang được định hướng phát triển thành khu kinh tế tổng hợp đa ngành, đa lĩnh vực, đóng vai trò quan trọng trong việc kết nối giao thương quốc tế và thúc đẩy công nghiệp hiện đại gắn với mục tiêu bảo vệ môi trường. Không chỉ dừng lại ở những kế hoạch trên giấy, chiến lược phát triển khu kinh tế này đang dần được hiện thực hóa thông qua các bước quy hoạch và triển khai cụ thể.
Trong dài hạn, khu kinh tế được kỳ vọng sẽ trở thành một trong những động lực tăng trưởng mới cho tỉnh Ninh Bình và toàn vùng Đồng bằng sông Hồng.
Vận hội mới cho công nghiệp và logistics quốc tế
Trong chiến lược phát triển kinh tế – xã hội những thập kỷ tới, tỉnh Ninh Bình xác định kinh tế biển là lĩnh vực đột phá. Việc hình thành Khu kinh tế Ninh Cơ tại khu vực phía Nam của tỉnh được xem là bước đi quan trọng nhằm tận dụng lợi thế địa lý và kết nối với hành lang kinh tế ven biển thuộc khu vực Vịnh Bắc Bộ.
Theo ông Nguyễn Văn Nam – Phó Tổng giám đốc Công ty Logistics Hải Nam, khu kinh tế Ninh Cơ có tiềm năng trở thành trung tâm công nghiệp và dịch vụ logistics hiện đại, góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế cho địa phương.
Với quy mô quy hoạch hàng chục nghìn hecta bao gồm cả diện tích đất liền và mặt biển, khu kinh tế này mở ra nhiều cơ hội phát triển cho các ngành công nghiệp như:
- Công nghiệp đóng tàu
- Năng lượng
- Công nghiệp chế biến, chế tạo
- Dịch vụ logistics và cảng biển
Đặc biệt, việc đầu tư mạnh vào hệ thống cảng biển sẽ giúp hình thành một cửa ngõ xuất nhập khẩu mới cho khu vực, giảm áp lực cho các cảng truyền thống và tối ưu chi phí vận chuyển cho doanh nghiệp.
Trong bối cảnh nhiều doanh nghiệp FDI đang tìm kiếm địa điểm đầu tư có hạ tầng logistics thuận lợi và chi phí cạnh tranh, Ninh Cơ được đánh giá là khu vực có tiềm năng lớn để thu hút dòng vốn quốc tế.
Quy hoạch quy mô lớn hướng đến năm 2050
Ban Quản lý các khu kinh tế và khu công nghiệp tỉnh Ninh Bình đã tổ chức các cuộc làm việc với chính quyền địa phương nhằm triển khai lập quy hoạch chung cho Khu kinh tế Ninh Cơ đến năm 2050.
Theo quy hoạch dự kiến, khu kinh tế sẽ bao gồm bốn đơn vị hành chính cấp xã:
- Rạng Đông
- Quỹ Nhất
- Hải Thịnh
- Hải Xuân
Tổng diện tích quy hoạch khoảng 13.950 ha đất liền cùng với khoảng 16.000 ha mặt biển khai thác.
Mục tiêu của quy hoạch là xây dựng khu kinh tế ven biển tổng hợp với hệ thống hạ tầng hiện đại, tạo động lực phát triển mới cho tỉnh và tăng cường liên kết với vùng kinh tế ven biển thuộc khu vực Vịnh Bắc Bộ.
Lộ trình phát triển
Quy hoạch khu kinh tế được chia thành hai giai đoạn chính:
Giai đoạn đến năm 2030
- Dân số dự kiến: khoảng 82.000 – 85.000 người
- Nhu cầu lao động công nghiệp: 70.000 – 80.000 người
Giai đoạn đến năm 2045
- Dân số tăng lên khoảng 150.000 – 200.000 người
- Nhu cầu lao động công nghiệp: 140.000 – 150.000 người
Những con số này cho thấy quy mô phát triển lớn của khu kinh tế và tiềm năng thu hút nguồn nhân lực trong tương lai.
Đẩy nhanh tiến độ hoàn thiện quy hoạch
Tại các cuộc họp triển khai quy hoạch, lãnh đạo các xã trong khu vực dự án đều bày tỏ sự đồng thuận và cam kết phối hợp chặt chẽ với các cơ quan chức năng để cung cấp dữ liệu cũng như hỗ trợ công tác khảo sát thực địa.
Ông Nguyễn Hoàng Anh – Trưởng Ban Quản lý Khu kinh tế tỉnh Ninh Bình – nhấn mạnh tầm quan trọng của việc đồng bộ hạ tầng trong quá trình quy hoạch.
Theo lộ trình đề ra, đồ án quy hoạch chung của khu kinh tế cần hoàn thành trong quý III/2026 để trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt trước tháng 1/2027.
Trong quá trình triển khai, các cơ quan chuyên môn cần đảm bảo tuân thủ đầy đủ quy định pháp luật và giữ sự thống nhất giữa các cấp quy hoạch.
Đối với các xã Rạng Đông và Hải Thịnh, do nằm hoàn toàn trong phạm vi khu kinh tế nên quy hoạch chung của khu kinh tế sẽ đóng vai trò định hướng phát triển đô thị cho toàn bộ khu vực.
Trong khi đó, các xã Quỹ Nhất và Hải Xuân chỉ nằm một phần trong phạm vi dự án nên cần đồng thời lập quy hoạch chung cấp xã, đảm bảo sự khớp nối về hạ tầng và không gian phát triển.
Phát triển đa ngành gắn với mục tiêu tăng trưởng xanh
Một trong những điểm nhấn quan trọng trong quy hoạch đến năm 2050 của Khu kinh tế Ninh Cơ là định hướng phát triển bền vững và thân thiện với môi trường.
Thay vì tập trung vào các ngành công nghiệp gây ô nhiễm, khu kinh tế được định hướng theo mô hình khu kinh tế xanh.
Cơ cấu ngành nghề
Các dự án được ưu tiên là những ngành có hàm lượng công nghệ cao và mức phát thải thấp. Các ngành công nghiệp truyền thống như đóng tàu sẽ được khuyến khích áp dụng công nghệ hiện đại để tối ưu hóa sử dụng tài nguyên và giảm thiểu tác động môi trường.
Không gian đô thị và cảnh quan
Quy hoạch dành diện tích đáng kể cho:
- Công viên chuyên đề
- Hành lang cây xanh
- Các khu đô thị ven biển hiện đại
Không gian này vừa phục vụ nhu cầu sinh sống của chuyên gia và người lao động, vừa tạo điều kiện phát triển du lịch nghỉ dưỡng ven biển.
Phát triển năng lượng sạch
Tỉnh cũng đang nghiên cứu tích hợp các dự án năng lượng tái tạo như:
- Điện gió ngoài khơi
- Điện mặt trời
Việc sử dụng năng lượng sạch sẽ giúp khu kinh tế đáp ứng các tiêu chuẩn phát triển bền vững và các chứng chỉ môi trường quốc tế mà nhiều nhà đầu tư yêu cầu.
Hướng tới mô hình khu kinh tế xanh – đô thị thông minh
Trong tầm nhìn đến năm 2050, Khu kinh tế Ninh Cơ không chỉ đơn thuần là khu vực tập trung các nhà máy và cảng biển, mà còn hướng tới mô hình khu kinh tế xanh kết hợp đô thị thông minh.
Các khu dân cư hiện hữu tại Rạng Đông hay Hải Thịnh sẽ được nâng cấp, chỉnh trang để trở thành những đô thị vệ tinh hiện đại, cung cấp các dịch vụ hậu cần và du lịch biển chất lượng cao.
Sự hình thành của khu kinh tế cũng được kỳ vọng tạo ra hàng chục nghìn việc làm mới, góp phần chuyển dịch cơ cấu lao động và tạo điều kiện để người dân địa phương phát triển kinh tế ngay tại quê hương.
Bảo vệ hệ sinh thái ven biển
Song song với mục tiêu phát triển công nghiệp và logistics, việc bảo vệ hệ sinh thái vùng cửa sông Ninh Cơ cũng được đặc biệt chú trọng.
Trong đồ án quy hoạch, các chuyên gia đề xuất xây dựng:
- Hệ thống xử lý nước thải tập trung đạt chuẩn
- Các vành đai bảo vệ môi trường
- Khu bảo tồn cảnh quan tự nhiên và bãi tắm ven biển
Những giải pháp này nhằm đảm bảo sự phát triển hài hòa giữa công nghiệp, đô thị và hệ sinh thái tự nhiên, đặc biệt tại khu vực du lịch biển của Hải Thịnh.
Tổng hợp
